O nas / Historia / Rys historyczny z 2013 roku

Historia po raz pierwszy usłyszała o Ochotniczej Straży Ogniowej w dniu 15 czerwca 1878 roku. Z inicjatywy Michała Mielęckiego, właściciela majątku ziemskiego w Kawnicach, zostaje powołana do życia Straż Ogniowa. Nowopowstałą organizację, według posiadanych dokumentów, współtworzyli jeszcze Brzeziński Tomasz, Zalewski Wincenty i Wawrzyniak Tomasz. Wymienionej trójce współzałożycieli został nadany tytuł Dożywotniego Członka Honorowego Ochotniczej Straży Pożarnej w Kawnicach na mocy walnego zebrania z 1938 roku. To dzięki wymienionym wyżej osobom możemy dzisiaj świętować tak wspaniały jubileusz 135-lecia powstania i co najważniejsze nieprzerwanej działalności przeciwpożarowej, najstarszej w powiecie konińskim straży pożarnej. Przez okres 135 lat swojego istnienia w szeregi Ochotniczej Straży Pożarnej oraz orkiestry dętej w Kawnicach wstępowali jej sympatycy, nie tylko z Kawnic, ale i z okolicznych miejscowości. Z posiadanych dokumentów wynika, że do kawnickiej straży należeli także mieszkańcy Kolna, Węglewskich Holendrów, Węglewa, Kraśnicy, Chorznia, Nowego Dworu, Czarnkowa, Rosochy, Maniusina, Bielaw, Zamostek i Głodowa.

 
Już w latach osiemdziesiątych powstaje pierwszy budynek strażacki zbudowany z drewna, a nazywany przez strażaków szopą. W początkowych latach swoje działalności kawniccy strażacy mają do dyspozycji sikawkę drewnianą, wiadra, szpadle, siekiery i drabinę. W 1890 roku straż posiada już sikawkę żelazną, wóz konny i beczkę wozową do wożenia wody. Dzięki nowemu zakupowi sikawka drewniana zostaje sprzedana do Rychwała i służy rychwalskim strażakom jeszcze parę lat. Kawniccy strażacy, wzorem kolegów z  innych miejscowości, nie tylko dzielnie gasili pożary, lecz również w czasie zaborów prowadzili ożywioną działalność społeczno-kulturalną o głębokich treściach patriotycznych. Zebrania towarzyskie, bale i uroczystości kościelne były tylko formami realizacji zasadniczego celu, jakim było rozbudzenie i utrzymanie ducha narodowego. W 1909 roku do straży ogniowej należało 46 członków, co jest potwierdzone księgą umundurowania. Według posiadanych zapisek w tymże roku prezesem straży Kawnicach był ks. Wincenty Kwieciński - zarazem proboszcz miejscowej parafii. Naczelnikiem natomiast został Stanisław Mielęcki syn Michała, który w 1912 roku podjął decyzję o postawieniu murowanej strażnicy. Za wymurowanie szopy strażackiej, robotę ciesielską i krycie papą miejscowy rzemieślnik Józef Przybylski otrzymał 91 rubli i dwadzieścia dziewięć kopiejek. Po zakończeniu działań wojennych w 1918 roku, dzięki staraniom strażaków i miejscowego społeczeństwa Kawnic, zostały pozyskane instrumenty muzyczne i swoje próby rozpoczęła orkiestra dęta. Pierwszym kapelmistrzem został miejscowy organista Stefan Kolasiński. W tym czasie znacznie wzrosła liczba członków OSP Kawnice do 84 druhów, w tym 25 członków orkiestry dętej. Swoją działalność orkiestra kontynuuje do dnia dzisiejszego i w niedalekiej przyszłości w 2018 roku będzie obchodziła swoje wielkie święto Jubileusz 100-lecia powstania. W kolejnych latach po odzyskaniu niepodległości, w okresie dwudziestolecia międzywojennego, prezesami straży w Kawnicach mieli zaszczyt być ks. Tomasz Sobiepanek, Kazimierz Meler, Antoni Fórmański, Andrzej Zieliński, Walenty Podlasiński, Kazimierz Kluczyński, Stefan Działak. W dniu 27 listopada 1936 roku Zarząd OSP Kawnice otwiera Złotą Księgę, którą ku wiecznej pamięci poświęca tym, którzy się przyczynią do przebudowy remizy w Kawnicach. Dzięki wsparciu i hojności mieszkańców Kawnic, Kolna, Rosochy, Węglewa, Węglewskich Holendrów w 1938 roku rozpoczęto budowę nowej remizy. Piętrowy budynek remizy zostaje oddany do użytkowania jeszcze tego samego roku. Uroczystości oddania do użytku nowej remizy odbyły się 11 września a rolę ojca chrzestnego pełnił Marian Kaczorowski – starosta powiatu konińskiego, natomiast poświęcenia remizy i sztandaru dokonał ks. proboszcz Jan Urban.
Po wybuchu wojny w 1939 roku, kiedy wojska niemieckie wkroczyły do Kawnic, kawniccy strażacy z narażeniem życia wdarli się od tyłu na piętro remizy i wynieśli z niej sztandar naszej jednostki. Byli to miedzy innymi druhowie Józef Przybylski, Walczak Stefan, Szczepan Piechocki. Sztandar przez okres wojny przechowywał na strychu Antoni Leśniewski.
W czasie trwania wojny działalność kulturalna jednostki została przez okupanta zabroniona, jak to miało miejsce w całym województwie wielkopolskim, nazwanym przez okupanta „Krainą Warty”. W czasie okupacji strażacy wyjeżdżali jedynie do pożarów i czekali z utęsknieniem na koniec wojny, aby móc powrócić do działalności w szerszym wymiarze.
Po odzyskaniu niepodległości od 1945 roku Ochotnicza Straż Pożarna jest inicjatorem i w ramach czynu społecznego bierze czynny udział w przedsięwzięciach we wsi Kawnice. Przykładem może tu być budowa i utwardzenie głównej drogi przez Kawnice, elektryfikacja wsi i budowa przystanku PKP.
Ponadto przystąpiono do rozbudowy remizy OSP Kawnice, którą to ukończono w 1964 roku za prezesury Romana Żmudy. Po przebudowie remiza podwoiła swoja powierzchnię, co umożliwiło wydzierżawienie kilku lokali na działalność handlowo-usługową.
Od roku 1977 funkcje prezesa Straży Pożarnej w Kawnicach pełni druh Józef Kuszyński. Pod jego kierownictwem Straż w Kawnicach funkcjonuje przez 28 lat, czyli do 2005 roku. Przez okres piastowania stanowiska kierowniczego w naszej jednostce druh Kuszyński daje się poznać jako sprawny administrator powierzonego mu majątku. W czasie trwania jego kadencji jednostka obchodzi dwa jubileusze: 100-lecia w 1977 roku oraz 125-lecia w 2003 roku. Kolejnym prezesem zarządu zostaje Jan Kaliski, który wytycza nowe kierunki działalności z naciskiem położonym na integrację środowiska lokalnego. Przy pomocy członków zarządu i pozostałych druhów z OSP Kawnice udaje się zapoczątkować szereg imprez i uroczystości, które trafiają do odbiorców, co pozwala wprowadzić cykliczność ich występowania. Do sukcesów na niwie kulturalno-oświatowej dochodzą także wyniki drużyn pożarniczych na zawodach gminnych. W przeciągu pięciu lat zdobywamy w kategorii seniorów raz pierwsze miejsce oraz dwukrotnie plasujemy się na podium. Ten zauważalny progres pokazuje nam znaczna poprawę wyszkolenia naszych strażaków, co daje nadzieję na osiąganie jeszcze lepszych wyników nie tylko na arenie naszej gminny.
W 2010 roku walne zebranie członków Ochotniczej Straży pożarnej w Kawnicach wybiera nowy zarząd, powierzając funkcje prezesa Mariuszowi Majewskiemu. Nowo wybrany zarząd nie tylko kontynuuje zapoczątkowane wcześniej inicjatywy, ale także wprowadza kolejne wydarzenia do kalendarza imprez organizowanych przez kawnicką straż.
Obok zasadniczej funkcji ochrony przeciwpożarowej jednostka nasza może poszczycić się własna orkiestrą dętą, która w środowisku lokalnym pełni ważną funkcje oświatową. Orkiestra OSP uświetnia wszystkie ważniejsze uroczystości państwowe, lokalne, gminne oraz kościelne zarówno w Kawnicach jak i okolicy.
Osiągnięcia straży i orkiestry w całym okresie jej istnienia są wynikiem wysoce patriotycznych postaw zarządu Ochotniczej Straży Pożarnej w Kawnicach oraz jej członków i wynikały z realizacji hasła straży pożarnej „Bogu na chwałę, bliźniemu na ratunek”.
W niedalekiej przyszłości Ochotnicza Straż Pożarna w Kawnicach zamierza doposażyć nowo pozyskany wóz bojowy w sprzęt pożarniczy w postaci agregatu prądotwórczego i pompy szlamowej, a z założeń niezwiązanych z działalnością bojową jednostki realizowany jest projekt unijny wyposażający orkiestrę dętą w umundurowanie oraz instrumenty muzyczne.
Na podstawie ocalałych i dostępnych dziś materiałów źródłowych, które są w naszym posiadaniu, możemy prześledzić działalność naszych poprzedników, którzy dzięki swojej ciężkiej pracy strażaka ochotnika, zapisywali się złotymi zgłoskami na kartach historii polskiego ochotniczego pożarnictwa. Dlatego drodzy druhowie Ochotniczej Straży Pożarnej w Kawnicach to my możemy stanąć razem w szeregu ze strażakami z Konina czy Kalisza jako pionierzy działalności pożarniczej na terenach wielkopolski wschodniej. To dzięki waszej ciężkiej pracy i trwania na posterunku, wypełniamy z godnością nałożony nam przez naszych poprzedników obowiązek tworzenia wizerunku strażaka jako człowieka prawego i oddanego swojej ojczyźnie. Obserwując postawę druhów z Kawnic można z dumą stwierdzić, że w stu procentach biorą sobie do serca wypowiedź Bolesława Chomicza, żarliwego Polaka – kreatora polskiego ochotniczego ruchu strażackiego, który powiedział:
 
„…Każdy więc, choć na skromnym swym posterunku obywatelskim niech pamięta, że jest włodarzem ojcowizny swojej, że jeśli pracę poświęca otoczeniu, to lepsze jutro dla przyszłych pokoleń zapewnia…”.
 

Mariusz Majewski

 

Copyright © OSP Kawnice